SPIRITUEELTJE FEBRUARI 2014

Omtrent ... tijd - deel 4 : het leven is een boeiende vorm van tijdverlies

Toon Hermans deed zijn laatste theatertournee in 1997, hij was toen 81 jaar.  Als je dit optreden op dvd herbekijkt dan ontdek je de bijzondere diepgang die al die tijd verborgen had gezeten in de anders zo visueel onderhoudende clown.
In deze laatste show toont hij enkele van zijn beste kunstjes uit zijn vorige shows die nog steeds even grappig blijken te zijn. Maar doorheen de show besef je dat hij eigenlijk toonde dat alles, het hele leven, eigenlijk een grap, een spel  is. Toon stierf op 22 april 2000.

Niet enkel Toon slaagde erin om op meesterlijke wijze het spel van het leven te duiden.
Ulrich Libbrecht gebruikte tijdens  zijn voordrachten en in zijn boeken de kerngedachte dat  “het leven een boeiende manier is van tijdverlies”, met bijhorend commentaar “dat hij liever zijn tijd op een boeiende manier verloor dan hem op een vervelende manier nuttig door te brengen.”

Als we nog verder terugkeren in de tijd, dan zegt Voltaire hetzelfde met andere woorden: “nous laissons ce monde-ci aussi sot et aussi méchant que nous l’avons trouvé en y arrivant.”
Als wij de aarde echter even dwaas en even slecht verlaten als toen we werden geboren, wat voor zin heeft het dan om ons voortdurend in te spannen om een steen in de rivier te verleggen?
Wat betekent de drukte omtrent targets, doelstellingen, deadlines,… in het leven? Heeft dit allemaal wel zin als het leven een grap, een spel is?
Etienne Vermeersch zegt hierover: “We zijn zo gewend dat alles een doel heeft, dat we het voor de hand liggende niet durven te zien. Maar er is geen doel. Geen zin. “
Dit betekent echter niet dat het leven als zinloos wordt ervaren. Hiervoor verwijst hij naar de filosofische gedachte van Albert Camus.

Vraag is hoe werknemers, wat voor werk ze ook doen, gemotiveerd kunnen blijven om hun werk kwaliteitsvol en met goesting te blijven uitvoeren. Heel wat arbeid is immers intensief, vrij eentonig en weinig uitdagend.
Albert Camus (1902-1960) dacht vooral na over wat de hamvraag is van wat de zin is van alles wat we doen. Hij verwijst naar de Griekse mythe van Sisyfus. Sisyfus krijgt een straf van de onderwereld en moet elke dag een immense steen naar de top van een berg brengen. Telkens Sisyfus de top nadert rolt de steen terug naar beneden. Sisyfusarbeid is hieruit afgeleid en betekent het verrichten van zware arbeid, die echter tot geen uitkomst leidt, en waarvan het resultaat telkens weer ongedaan wordt gemaakt.
Deze mythe van  Sisyfus gaat in feite over de absurditeit van hoe iedereen elke dag zijn tijd verliest. We besteden en verkwisten onze energie zowat volledig aan triviale dingen en teleurstellingen.
En toch geeft het verhaal van Sisyfus hoop. Hij is immers niet ongelukkig met zijn lot, hij voelt zich op aarde in zijn sas en vindt het zelfs boeiend om telkens opnieuw de steen de berg op te rollen en zo binnen de beperkingen van zijn bestaan meester te zijn van zijn wereld.
Met andere woorden, Sysifus ervaarde eigenlijk kairoskracht, zelfs al blijft het onzinnig wat hij iedere dag aan het doen was.

Hiermee komen we tot een slotgedachte van deze vierdelige reeks spiritueeltjes omtrent ‘tijd’.

In Mariënstede leven en werken we in een chronostijd waarbij de prikklok als medium wordt gebruikt om te zien of we wel telkens de steen de berg hebben opgerold. Dit is goed, want die steen dient effectief steeds de berg opgerold te worden. Het doet trouwens deugd om na de werkuren huiswaarts te keren met het idee dat je voor een klein stukje hebt mogen helpen duwen aan die steen.
Hierbij is een prikklok de beste vorm van urenregistratie. Daarnaast is de subjectieve meting van inzet buiten de arbeidsuren een even belangrijke parameter. Een heel inspirerende tekst omtrent leiderschap (in dit geval het interpreteren van wat zijn ‘werkuren’) is deze van Wen-Tzu, verdere lessen van Lao-Tzu (700 v. Chr.)
Misschien  een bruikbare visietekst voor de dienstverantwoordelijken omtrent ‘het nieuwe werken’ in Mariënstede?

Voor wie de weg volgt van harmonie, wordt aan regel-en wetgeving geen absolute heerschappij toegekend. Een beslissing die door de verantwoordelijke genomen wordt dient uiteindelijk gebaseerd te zijn op wat eerlijk en rechtvaardig is dienbaar te zijn ; daarnaast mag de letter van de wet niet haar eigen criterium worden zonder de actieve interpretatie en inbreng van waarachtig inzicht.

Rik

Wil je de spirueeltjes van de voorbije maanden lezen, klik op de desbetreffende maanden en geniet ervan !

- spiritueeltje januari 2014 (omtrent tijd - deel 3 : het nieuwe werken, werken in kairostijd )
- spiritueeltje december 2013 (omtrent tijd - deel 2 : kloktijd en innerlijke tijd)
- spiritueeltje november 2013 (omtrent tijd - deel 1 : tijd in de menselijke evolutie)
- spiritueeltje juni 2013 (omtrent ontroering en emoties)
- spiritueeltje april 2013 (omtrent ergernis)
- spiritueeltje maart 2013 (omtrent burgerlijke ongehoorzaamheid)
- spiritueeltje december 2012 (omtrent flexibiliteit)
- spiritueeltje oktober 2012 (over demotie en remotie)
- spiritueeltje juni 2012 (over de vreugde van de onthechting en de vleugels van de verbeelding)
- spiritueeltje mei 2012 (transitie)
- spiritueeltje februari 2012 (een dagelijkse gedachte)
- spiritueeltje januari 2012 (een slotwoord bij het begin van een nieuw jaar)
- spiritueeltje december 2011 (omtrent positiever leren werken met de leegte)
- spiritueeltje november 2011 (omtrent poëzie)
- spiritueeltje juni 2011 (omtrent wandelen en de kracht van onthechting)
- spiritueeltje mei 2011 (omtrent limieten en nederigheid)
- spiritueeltje april 2011 (omtrent sfeer of ... hoe geef je kleur aan je organisatie ?)
- spiritueeltje maart 2011 (omtrent toeval dat geen toeval is, over flow, over Woe Wei,... deel 3 - slot)
- spiritueeltje februari 2011
(omtrent toeval dat geen toeval is, over flow, over Woe Wei,... deel 2)
- spiritueeltje januari 2011 (omtrent toeval dat geen toeval is, over flow, over Woe Wei,... deel 1)
- spiritueeltje juni 2010
(omtrent dankbaarheid)
- spiritueeltje mei 2010
(gemeenschapsvorming op natuurlijke wijze)
- spiritueeltje april 2010 (dienstverlening in andere culturen)
- spiritueeltje februari 2010
(autisme)
- spiritueeltje januari 2010
(video verbondenheid)
- spiritueeltje december 2009
(teveel is minder dan genoeg)
- spiritueeltje november 2009
(competenties)
- spiritueeltje oktober 2009
(deugd en menslievendheid)
- spiritueeltje september 2009
(sterven en leven)
- spiritueeltje juni 2009
(spiritualiteit)
- spiritueeltje mei 2009
(geluk)
- spiritueeltje april 2009
(stilte)